Ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Δημοσίου Δικαίου (EPLO), μέσω του Ινστιτούτου Διαφάνειας και Θεμελιωδών Δικαιωμάτων, και σε συνεργασία με το Εφετείο Αθηνών, διοργάνωσε με επιτυχία τη επιστημονική ημερίδα με τίτλο «Η Επίδραση της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου σε Επιλεγμένους Τομείς του Ελληνικού Δικαίου» την Κυριακή, 24 Μαΐου 2026, στην Αίθουσα Τελετών του Εφετείου.
Η εκδήλωση συγκέντρωσε διακεκριμένους ακαδημαϊκούς, δικαστές, νομικούς και ειδικούς, οι οποίοι εξέτασαν τον τρόπο με τον οποίο η Ευρωπαϊκή Σύμβαση Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΣΔΑ) διαμορφώνει την ελληνική έννομη τάξη στους τομείς του αστικού, ποινικού, διοικητικού και συνταγματικού δικαίου.
1η Συνεδρία — Πρόεδρος: Μπάρμπαρα Παπάρη, Αντιπρόεδρος Αρείου Πάγου
Ο Χαράλαμπος Τσιλιώτης ανέλυσε τη θέση της ΕΣΔΑ στην ελληνική έννομη τάξη, την υπεροχή της, τον χαρακτήρα της ως «ζωντανού κειμένου» και τον συνεχή διάλογο μεταξύ Συντάγματος και ΕΣΔΑ, με αναφορές σε σημαντικές αποφάσεις όπως Tyrer, Loizidou και την Ελληνική Υπόθεση.
Η Ρεβέκκα‑Εμμανουέλα Παπαδοπούλου παρουσίασε τη θέση της ΕΣΔΑ στο δίκαιο της ΕΕ, εξηγώντας πώς το ΔΕΕ διαμόρφωσε άτυπο σύστημα προστασίας δικαιωμάτων (Nold, Johnston, ERT) και συζήτησε το ζήτημα της προσχώρησης της ΕΕ στην ΕΣΔΑ και τα νομικά κενά που δημιουργεί η μη ολοκλήρωσή της.
Ο Δημήτριος Λιάπης εξέτασε την προστασία της ιδιοκτησίας (Άρθρο 1 ΠΠΠ), παρουσιάζοντας νομολογία του Αρείου Πάγου για την ευθύνη από κίνδυνο, τις εύλογες προσδοκίες και την αναδρομική κατάργηση αξιώσεων, καθώς και τις τρεις στάσεις των ελληνικών δικαστηρίων απέναντι στη νομολογία του ΕΔΔΑ.
Η Αναστασία Πούλου ανέλυσε υποθέσεις κοινωνικής ασφάλισης και απαλλοτριώσεων, τη νομολογιακή εξέλιξη της οικονομικής αξίας ως περιουσιακού δικαιώματος και τον καθοριστικό ρόλο της αποζημίωσης, με ειδική αναφορά στην υπόθεση της Ισραηλιτικής Κοινότητας Θεσσαλονίκης.
2η Συνεδρία — Πρόεδρος: Χαράλαμπος Τσιλιώτης
Η Ευγενία Πρεβεδούρου παρουσίασε ζητήματα διοικητικής δίκης και δίκαιης δίκης (Άρθρο 6), όπως τα κριτήρια παραδεκτού, την αναλογικότητα, την υπερβολική διάρκεια των διαδικασιών και τη κρατική ευθύνη για πράξεις δικαστικών οργάνων.
Ο Σπυρίδων Τσαντίνης επικεντρώθηκε στον δικαστικό φορμαλισμό, την ευαισθησία του ΕΔΔΑ απέναντι σε αποκλίνουσα νομολογία, την αναλογικότητα των διαδικαστικών περιορισμών και τις υψηλές απαιτήσεις για την πληρότητα των αναιρέσεων.
Ο Γεώργιος Λέκκας ανέλυσε την εφαρμογή του Άρθρου 8 ΕΣΔΑ στο οικογενειακό δίκαιο, παρουσιάζοντας δυναμική ερμηνεία, περιθώριο εκτίμησης και αναλογικότητα, με αναφορές σε υποθέσεις όπως Vallianatos, Molla Sali και πρόσφατες ελληνικές αποφάσεις που υιοθετούν ΕΣΔΑ‑φιλική ερμηνεία, όπως η ΑΠ 1517/2023.
Συμπέρασμα
Η εκδήλωση ολοκληρώθηκε με γόνιμη συζήτηση για τον συνεχή διάλογο μεταξύ εθνικής νομολογίας και ΕΔΔΑ και τις προκλήσεις που αναδεικνύονται, με κοινή δέσμευση για συνέχιση των επιστημονικών πρωτοβουλιών.
Ενίσχυση του Διαλόγου και της Νομικής Έρευνας
Η ημερίδα επιβεβαίωσε τη δέσμευση του EPLO στην προώθηση της νομικής έρευνας, την ενίσχυση του δικαστικού διαλόγου και τη διάδοση της γνώσης γύρω από τα θεμελιώδη δικαιώματα. Οι συμμετέχοντες υπογράμμισαν τη σημασία της συνεχούς εκπαίδευσης και της συνεργασίας μεταξύ των νομικών θεσμών για την αποτελεσματική εφαρμογή της ΕΣΔΑ στην Ελλάδα.
Στους συμμετέχοντες χορηγήθηκε βεβαίωση παρακολούθησης
