Το Ινστιτούτο Διαφάνειας και Θεμελιωδών Δικαιωμάτων του EPLO, σε συνεργασία με την Ένωση Ποινικολόγων και Μαχόμενων Δικηγόρων, διοργάνωσε με επιτυχία την επιστημονική ημερίδα:«Το άρθρο 86 Συντάγματος στο παρελθόν, το παρόν και το μέλλον. Συνταγματικές, ποινικές και ενωσιακές διαστάσεις.»
Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε την Τετάρτη 27 Μαΐου 2026, στην Αίθουσα του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών (Ακαδημίας 60), συγκεντρώνοντας κορυφαίους συνταγματολόγους, ποινικολόγους, δικαστικούς λειτουργούς και ειδικούς του ευρωπαϊκού δικαίου για μια ολοκληρωμένη και πολυεπίπεδη συζήτηση γύρω από το άρθρο 86 του Συντάγματος και το καθεστώς ευθύνης των Υπουργών.
Χαιρετισμοί Έναρξης
Την εκδήλωση άνοιξαν με σύντομες παρεμβάσεις:
Ανδρέας Κουτσόλαμπρος, Πρόεδρος ΔΣΑ και Πρόεδρος Ολομέλειας Δικηγορικών Συλλόγων
Χαράλαμπος Τσιλιώτης, Αναπληρωτής Καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου, Διευθυντής και Πρόεδρος ΔΣ του Ινστιτούτου Διαφάνειας και Θεμελιωδών Δικαιωμάτων του EPLO
Δημήτριος Γκαβέλας, Πρόεδρος Ένωσης Ποινικολόγων και Μαχόμενων Δικηγόρων
Οι ομιλητές ανέδειξαν τη διαχρονική σημασία του άρθρου 86 και την ανάγκη για συνεχή επιστημονική αξιολόγηση του θεσμικού πλαισίου περί υπουργικής ευθύνης.
1ο Πάνελ – Συνταγματικές και Ενωσιακές Διαστάσεις
Το πρώτο πάνελ, με θέμα «Το άρθρο 86 του Συντάγματος από πλευράς Συνταγματικού και Ενωσιακού Δικαίου», τελούσε υπό την προεδρία του:
Σπυρίδωνα Φλογαΐτη, Διευθυντή του EPLO, Ομότιμου Καθηγητή Δημοσίου Δικαίου ΕΚΠΑ και πρώην Υπουργού Εσωτερικών.
Οι εισηγητές ήταν:
Ευάγγελος Βενιζέλος, Ομότιμος Καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου ΑΠΘ
«Η αναθεώρηση του άρθρου 86 Σ»
Ιωάννης Σαρμάς, τ. Υπηρεσιακός Πρωθυπουργός, Επίτιμος Πρόεδρος του Ελεγκτικού Συνεδρίου
«Χρειάζεται αναθεώρηση το άρθρο 86 Σ;»
Λίνα Παπαδοπούλου, Καθηγήτρια Συνταγματικού Δικαίου ΑΠΘ
«Το άρθρο 86 Σ υπό το φως του Κανονισμού ΕΕ 2017/1939 για την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία»
Χαράλαμπος Τσιλιώτης, Αναπλ. Καθηγητής Παν. Πελοποννήσου
«Ερμηνευτικά ζητήματα από την κατάργηση της αποσβεστικής προθεσμίας του άρθρου 86 παρ. 3 Σ»
Το πάνελ ανέδειξε κρίσιμα ζητήματα συνταγματικής ερμηνείας, τη σχέση του άρθρου 86 με το ενωσιακό δίκαιο και τις προκλήσεις που ανακύπτουν από τις πρόσφατες θεσμικές μεταβολές.
2ο Πάνελ – Ποινικές και Ενωσιακές Διαστάσεις
Το δεύτερο πάνελ, με θέμα «Το άρθρο 86 Σ από πλευράς Ποινικού και Ενωσιακού Δικαίου», προήδρευσε ο:
Βασίλειος Δημακόπουλος, Δικηγόρος, τ. Αντιπρόεδρος Ένωσης Ελλήνων Ποινικολόγων.
Οι εισηγήσεις περιλάμβαναν:
Αριστομένης Τζανετής, Καθηγητής Ποινικού Δικαίου ΕΚΠΑ
«Η σύγκρουση αρμοδιότητας μεταξύ Βουλής και Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας για τη δίωξη υπουργικών αδικημάτων»
Άρης Χαραλαμπάκης, Ομότιμος Καθηγητής Ποινικού Δικαίου ΑΠΘ
«Νομιμοποίηση εσόδων από αξιόποινες πράξεις Υπουργών»
Ιωάννα Αναστασοπούλου, Επίκουρη Καθηγήτρια Ποινικού Δικαίου ΕΚΠΑ
«Η εξάλειψη της ποινικής αξίωσης στα υπουργικά αδικήματα»
Θεμιστοκλής Σοφός, Δικηγόρος, τ. Αντιπρόεδρος ΔΣΑ
«Ακυρότητα της κοινοβουλευτικής ποινικής προδικασίας κατά την εσφαλμένη εφαρμογή του άρθρου 86 Σ»
Η συνεδρία ολοκληρώθηκε με παρέμβαση του:
Χρίστου Μυλωνόπουλου, Ομότιμου Καθηγητή Ποινικού Δικαίου ΕΚΠΑ και Προέδρου του Ινστιτούτου Ευρωπαϊκού και Διεθνούς Ποινικού Δικαίου.
Συμπεράσματα
Η ημερίδα προσέφερε μια ολοκληρωμένη, διεπιστημονική προσέγγιση στο άρθρο 86 του Συντάγματος, φωτίζοντας τόσο τις συνταγματικές όσο και τις ποινικές και ενωσιακές του προεκτάσεις.
Η υψηλού επιπέδου συμμετοχή και η ποιότητα των παρεμβάσεων ανέδειξαν την ανάγκη για συνεχή επιστημονικό διάλογο γύρω από το πλαίσιο ευθύνης των Υπουργών και τη θέση του στο σύγχρονο κράτος δικαίου.
Το Ινστιτούτο Διαφάνειας και Θεμελιωδών Δικαιωμάτων του EPLO παραμένει προσηλωμένο στην προώθηση της έρευνας, της διαφάνειας και της θεσμικής λογοδοσίας στην Ελλάδα και την Ευρώπη.
